Vẽ sơ đồ mạng tự động từ LLDP, CDP

Hầu hết đội vận hành có một file sơ đồ mạng vẽ tay từ lúc triển khai, và sau một năm thì không ai dám chắc nó còn đúng. Cách đơn giản để có sơ đồ phản ánh đúng thực tế là vẽ sơ đồ mạng tự động từ thông tin láng giềng mà chính các thiết bị quảng bá cho nhau qua LLDP hoặc CDP.

1. LLDP và CDP là gì?

LLDP (Link Layer Discovery Protocol, chuẩn IEEE 802.1AB) là giao thức lớp 2 trong đó mỗi thiết bị định kỳ gửi ra từng cổng thông tin về chính nó: tên hệ thống, tên cổng gửi, địa chỉ quản lý… Thiết bị đầu bên kia lưu lại thành bảng láng giềng. CDP là giao thức tương tự của riêng Cisco. Vì hầu hết hãng đều hỗ trợ LLDP, đây là nguồn dữ liệu chung tốt nhất cho mạng nhiều hãng.

Từ bảng láng giềng của mọi thiết bị, ta biết: cổng X của thiết bị A nối tới cổng Y của thiết bị B. Gom tất cả các cặp đó lại là có sơ đồ đấu nối.

2. Lệnh thu láng giềng theo hãng

Nên lấy bản chi tiết (detail) khi có, vì bản gọn thường cắt ngắn tên hệ thống và tên cổng, gây khó khi ghép. Mỗi thiết bị lưu một file riêng, đặt tên theo tên thiết bị.

3. Ghép kết nối hai chiều

Một đường cáp giữa A và B sẽ xuất hiện hai lần: trong bảng láng giềng của A (thấy B) và trong bảng của B (thấy A). Khi ghép, cần gộp hai bản ghi này thành một cạnh duy nhất trên sơ đồ, nếu không mỗi link sẽ bị vẽ đôi.

Khó khăn thường gặp khi ghép:

• Tên cổng viết khác nhau: Gi0/0/1 và GigabitEthernet0/0/1, XGE1/0/1 và XGigabitEthernet1/0/1. Phải chuẩn hóa tên trước khi so.
• Tên hệ thống có tên miền: core-01.example.net và core-01. Bỏ phần tên miền khi ghép.
• Thiết bị không chạy LLDP (máy chủ, thiết bị đầu cuối cũ) chỉ xuất hiện một chiều, từ phía switch.

4. Link một chiều: dấu hiệu cần kiểm tra

Khi A thấy B trên cổng X, nhưng B không thấy A, đó là link một chiều. Nguyên nhân có thể là:

• LLDP bị tắt trên cổng hoặc thiết bị phía B (phổ biến, không nguy hiểm).
• Sợi quang thu hoặc phát hỏng một chiều, hay đầu SFP lỗi: lưu lượng một hướng có thể đang mất.
• Cáp cắm nhầm: hai bên cùng thấy láng giềng nhưng không khớp cổng với nhau (A-X thấy B-Y, còn B-Y lại thấy C-Z).

Sơ đồ tự động nên đánh dấu riêng các link này để kiểm tra. Đây là lợi ích lớn mà sơ đồ vẽ tay không có được. Với link quang, xem thêm cách kiểm tra mức thu trong bài tính quỹ công suất cáp quang.

5. Xuất sơ đồ để dùng tiếp

Sơ đồ chỉ hữu ích nếu chỉnh và chia sẻ được. Định dạng draw.io (diagrams.net) là lựa chọn tốt: miễn phí, mở được trên trình duyệt, chỉnh tay tiếp bố cục, và nhúng được vào wiki. SVG phù hợp để chèn vào báo cáo. Kèm theo sơ đồ, nên xuất một bảng đấu nối A–B (thiết bị, cổng hai đầu) dạng Excel để đối chiếu khi đi trạm.

6. Mẹo để sơ đồ dễ đọc

• Chia lớp theo vai trò (core, aggregation, access hoặc spine, leaf) dựa vào quy ước tên thiết bị.
• Gộp nhiều link song song giữa hai thiết bị thành một cạnh có ghi số link (thường là LAG).
• Thu lại định kỳ (ví dụ hằng tháng) và so với lần trước để thấy link mới, link mất.

Công cụ Vẽ sơ đồ mạng từ LLDP / CDP nhận output show lldp/cdp neighbors của Cisco, Huawei, Nokia…, tự chuẩn hóa tên cổng, ghép hai chiều, đánh dấu link một chiều và xuất draw.io / SVG. Với mạng trung tâm dữ liệu, đối chiếu đấu nối với thiết kế bằng Kiểm tra đấu nối fabric leaf-spine, còn quy hoạch dải địa chỉ thì dùng Quy hoạch IP / VLAN.

Câu hỏi thường gặp